Η νόσος Alzheimer είναι μία νευροεκφυλιστική ασθένεια του εγκεφάλου. Κατά την εξέλιξή της παρουσιάζεται έκπτωση των γνωστικών και φυσιολογικών λειτουργιών, η οποία συνοδεύεται από αλλαγές στη συμπεριφορά και την ψυχολογία του ασθενή. Η φαρμακευτική αγωγή και η ιατρική φροντίδα επιτυγχάνουν την ανακούφιση και καθυστέρηση των συμπτωμάτων. Στα πλαίσια της ολιστικής προσέγγισης της νόσου συμμετέχει και η επιστήμη της φυσικοθεραπείας με στόχο να διατηρήσει όσο το δυνατόν περισσότερο την καλύτερη ποιότητα ζωής του ασθενή. 

Βασικό κομμάτι της φυσικοθεραπείας είναι η άσκηση.  Άσκηση ποσοτικοποιημένη σε όγκο, ένταση και συχνότητα με την οποία κινήσεις δομημένες και με επαναλαμβανόμενο τρόπο βελτιώνουν ή διατηρούν ένα ή περισσότερα από τα συστατικά της ευεξίας. Η άσκηση λοιπόν βοηθά στη νόσο Alzheimer επιβραδύνοντας την εξέλιξή της σε άτομα με ήπια έως μέτρια γνωστική δυσλειτουργία βελτιώνοντας τις σωματικές και διανοητικές λειτουργίες. Υπάρχει καθυστέρηση ή αναστροφή της μυϊκής απώλειας που συχνά σχετίζεται με προχωρημένα στάδια της νόσου. Τέλος βελτιώνεται η διάθεση και μειώνονται τα προβλήματα συμπεριφοράς σε άτομα με προχωρημένη νόσο. 

Τα είδη των ασκήσεων που συνιστώνται για άτομα με νόσο Alzheimer σύμφωνα με το Αμερικανικό Εθνικό Ίδρυμα Γήρανσης είναι ασκήσεις αντοχής, δύναμης, ισορροπίας και ευλυγισίας. Η ένταση, η συχνότητα και η διάρκεια των ασκήσεων δεν είναι απόλυτα καθορισμένες. Έτσι ένα πρόγραμμα ασκήσεων προσαρμόζεται ανάλογα με το στάδιο της νόσου ενός ασθενή αλλά και λαμβάνοντας υπόψη τα συνοδά προβλήματα υγείας του. Η συνεννόηση με το γιατρό είναι απαραίτητη πριν από την έναρξη κάποιου προγράμματος άσκησης με γνώμονα πάντα την ασφάλεια του ασθενή. Τέλος η φυσικοθεραπεία συμβάλλει σε θέματα ασφάλειας και άνεσης των ασθενών με τη συμβουλευτική και εκπαιδευτική παρέμβασή της προς την οικογένεια και τους φροντιστές των πασχόντων, ενώ παράλληλα στηρίζει τους φροντιστές με συμβουλές για θέματα των ιδίων που προκύπτουν από τη φροντίδα του ασθενή.

Η 21 Σεπτεμβρίου κάθε έτους έχει ορισθεί ως η Παγκόσμια Ημέρα Νόσου Alzheimer. Μία ημέρα που μας θυμίζει ότι η νόσος χρειάζεται εξειδίκευση, γνώση και συνεργασία όλων των επαγγελματιών υγείας που εμπλέκονται με έναν ανοϊκό ασθενή. Ακόμη αποτελεί μια υπενθύμιση στην επιστημονική κοινότητα της ανάγκης για μεγαλύτερη έρευνα, παρά το ήδη εκτεταμένο ερευνητικό έργο, για τον εντοπισμό της αιτίας, πιο αποτελεσματικών φαρμάκων και μεθόδων θεραπείας ενόψει της βέβαιης και μεγάλης αύξησης του αριθμού των ασθενών με τη νόσο Alzheimer ατόμων στο εγγύς μέλλον.

Κουδουνάς Τρύφων
Φυσικοθεραπευτής